نوار مغز چه چیزی را نشان می دهد؟

نوار مغز یا EEG فعالیت الکتریکی مغز را از طریق الکترودهای چسبانده شده به پوست سر را ثبت می کند. نتایج EEG تغییراتی را در فعالیت مغز نشان می دهد که ممکن است در تشخیص بیماری های مغزی، به ویژه صرع و سایر تشنج ها مفید باشد.

تفسیر نوار مغز غیر نرمال و نرمال موضوعی است که بسیاری از افراد باید در مورد آن اطلاعات داشته باشند. در واقع باید مشخص شود که نوار مغز دقیقاً چه چیزی را نشان می دهد. به طور کلی تشخیص یک سری علائم اعم از تشنج و یا از دست دادن حافظه یکی از مهمترین مفاهیم مربوط به نتایج نوار مغز است.

البته از نوار مغز تنها برای این کار استفاده نمی شود. نوار مغز می تواند به واسطه سیستم اندازه گیری درست، فعالیت الکترونیکی درون مغز را ارزیابی نماید. در این صورت نتایج را به بیمار نشان می دهد. از سوی دیگر نوار مغز می تواند الگوهای فعالیت در زمان استراحت و سایر محرک ها را بسنجد.

نوار مغز نرمال چه کمکی به پزشک می کند؟

پزشک می تواند به واسطه نوار مغز نرمال و غیر نرمال به یک سری نتایج جالب دست یابد. مثلاً او می تواند فعالیت های الکترونیکی درون مغز را ارزیابی کند. همینطور این امکان را دارد که نتایج را به بیمار نشان دهد. الگوهای فعالیت در زمان استراحت و در زمان پاسخ به بعضی از محرک های خاص نیز به واسطه نوار مغز در نظر گرفته می شود.

در ویدیو زیر می توانید نوار مغز یک مغز نرمال را مشاهده کنید.

نوار مغز به دکتر کمک می کند که تشخیص و ارزیابی درستی روی اختلالات و شرایط مغز داشته باشد. البته که این سیستم تنها بخشی از روند تشخیص محسوب می شود.
پزشک از نوار مغز نرمال می تواند در زمینه عصب شناسی یا جراحی مغز و اعصاب استفاده نماید. نتایج تست نیز در همین حیطه ارزیابی شده و اطلاعات بالینی دیگر تفسیر می شود. این تست کمک می کند یک سری اتفاقاتی که در مغز رخ داده است به درستی نمایش داده شود. در واقع این اتفاقات را شخص نمی تواند خود توضیح دهد اما علت این اتفاقات توسط نوار مغز مورد بررسی قرار میگیرد.

آشکار سازی موقعیت های مختلف مغزی از مواردی است که می بایست بررسی شود. زمانی که در خصوص نتایج تست با دکتر صحبت شود، داشتن یک سری اطلاعات پیش زمینه ای می تواند بسیار تاثیرگذار باشد. به طور کلی درک بیشتری در این زمینه نیاز است و باید شرایط بررسی شود.

تفسیر نوار مغز طبیعی

در مورد تفسیر نوار مغز نرمال یک سری شرایط مدنظر است. در واقع یک سری فعالیت های الکتریکی در مغز به صورت موج صورت می گیرد و ثبت می شود. انواع زیادی از امواج مغزی وجود دارد که برای ثبت نوار مغز مناسب هستند.

امواج اصلی شامل امواج آلفا، بتا، تتا و دلتا هستند. البته امواج های دیگری نیز به صورت پیچیده اجرا می شوند و قابل مشاهده هستند. موج های مغزی هر یک شامل یک فرکانس و ارتفاع و شکل به همراه مکان های طبیعی هستند.

تفسیر هر یک از این موارد خود می تواند شانس تفسیر صحیح نوار مغز را بلاتر برد. سن افراد در طبیعی بودن و غیر طبیعی بودن موج مغزی نیز موثر است. مثلاً وجود یک سری امواج دلتا در خردسالان طبیعی است.

این امواج در بزرگ‌سالانی که بیدار هستند طبیعی نخواهد بود.
دکتر می تواند موج مورد نظر را بررسی کند و بررسی نماید که موج طبیعی است یا خیر. این موضوع خود شاخص مهمی است که می بایست سنجیده شود.

تفسیر نوار غیر طبیعی

در بررسی نوار مغز نرمال و طبیعی موج ها می توانند یک عامل مهم باشند. اما زمانی که نوار مغز در وضعیت غیر طبیعی قرار می گیرد، دو روش برای مشاهده آن وجود دارد. روش اول به این صورت است که فعالیت طبیعی مغز به صورت ناگهانی و بدون قاعده خاصی متوقف می شود و نوعی فعالیت غیرعادی شروع میگردد.

یعنی تغییرات در این زمینه صورت می گیرد. در چنین شرایطی گفته می شود که تشنج های صرع صورت گرفته است. اما اگر تشنج جزئی صورت بگیرد تنها یک قسمت از مغز دچار وقفه ناگهانی می شود. ولی تغییرات در عملکرد کل مغز در تشنج عمومی توسط مغز نمایان می شود.
یک روش دیگر برای نشان دادن نتایج غیر طبیعی به واسطه نوار مغز است که تغییرات غیر صرعی را نشان می دهد. در واقع یک تغییر کلی صورت می گیرد که تا موج طبیعی از نظر ساختار بررسی شود.

گاه دیده می شود که فرکانس یا ارتفاع در یکی از باندهاب فرکانسی غیر طبیعی وجود دارد. از سوی دیگر دیده می شود که یک موج مغزی نباید ظاهر درستی داشته باشد. موج دلتا در بزرگ‌سالانی که بیدار هستند، گزینه طبیعی نخواهد بود. این موج برای بزرگسالان مربوط به خواب عمیق است.

پزشکان چگونه نتایج نوار مغز را بررسی می کنند؟

پزشکان متخصص مغز و اعصاب به طور کلی بینش بالایی از فعالیت مغز به واسطه نوار مغز نرمال و غیر نرمال دارند و این موضوع اطلاعات موجود در نوار مغز را به درستی نشان می دهد.

اولین گام مربوط به امواج آلفا است که با آرامش و توجه ارتباط مستقیمی دارد. در واقع زمانی که شما با چشمان بسته ولی بیدار هستید، امواج آلفا نشان داده می شوند. حال اگر چشم خود را باز کنید و به یک نقطه یا شی‌ء خاصی توجه کنید، این امواج ناپدید می شوند.
دسته دوم شامل امواج بتا است. امواج بتا در افرادی بیداری دیده می شود که دارای چشمان باز هستند. این امواج در این گروه طبیعی به نظر می رسد. دسته سوم مربوط به امواج تتا است. امواج تتا در لیست امواجی قرار می گیرند که با خواب در ارتباط هستند. این امواج آهسته در همه سنین در زمان خواب طبیعی خواهند بود.

تشخیص نوار مغز نرمال باید به دقت صورت بگیرد!

نکته ای که شاید کمتر کسی بداند این است که امواج دلتا در خواب نمایان می شود. این امواج در بزرگ‌سالانی که در خواب عمیق هستند و همینطور در خردسالان به شکل طبیعی به نظر می رسد.

امواج مغزی و الگوی نوار مغزی سبب ارائه یک سری اطلاعات به دکترها می شود و در نهایت می تواند پروسه چگونگی بیدار شدن از خواب را به آسانی ببرسی نمایند. مشکلات ساختاری مغز در این زمینه مشخص می شود.

در ویدیو زیر می توانید نحوه کارکرد و تشخیص نوار مغزی را مشاهده کنید.

اگرچه بسیاری از نوارهای مغزی در سال های اخیر سطح پیشرفته تری از شرایط را مدنظر قرار می دهند، اما موضوع از این قرار است که تشخیص در مورد این نوارها باید دقیق و اصولی صورت بگیرد در غیر این صورت مسئله ساز می شود و مشکلات ساختار مغز را دیرتر تشخیص می دهد.